BALTAN IN THE BUS STOP. DE STIJL VERSUS RGB

A project by Geert Mul and Maurer United Architects
for the Rietveld Bus Stop, Stadhuisplein, Eindhoven
(November 2010 – November 2011)

In 1962 the renowned Dutch architect, graphic designer and furniture designer Gerrit Rietveld designed an advertising column with a shelter for the City of Eindhoven. The design was only produced after Rietveld’s death in 1964, but for various reasons was never used for its originally envisioned purpose. As a result, as years went on, no one could remember why the structure existed and who had made it. Like so many objects in public space, it lived on in anonymity.

At the end of the 1980s, the Rietveld structure was rediscovered and received a new location and a new function. It never actually became a bus stop either, but did become a place where artists, designers and architects could show their work or realise a special project.

From November 2010 until November 2011, artist Geert Mul and Maurer United Architects transform the Rietveld Bus Stop. They were inspired by the map of Eindhoven made out of mosaic tiles located on the wall under the roof of the bus stop. It is one of the first city maps in public space. The square tiles from which the map is constructed give the image a pixellated character that echoes the early imagery of the computer age. In this design, Rietveld strayed from the typical red, yellow and blue colours of De Stijl. With the colours he chose to use (red, green, blue), he inadvertently made a connection to the television and computer age.

This contrast between pigment-based colour mixing (Red-Yellow-Blue) and light-based colour mixing (Red-Green-Blue) marks the transition from the pre-media era to the media era for Mul and Maurer United. For them, this was the motivation to explore the Rietveld Bus Stop as a physical manifestation of the media era. They replaced the original fluorescent lights in the column with LED lights in red, green and blue. Through the colour change of the LED lights, various layered images are made visible on the column. This interplay between light and image creates unexpected experiences and multi-layered messages.

The images in the top part of the column refer to universal worldviews and colour systems, including those of De Stijl and Albert Munsell, an American painter who developed a system to numerically describe colours. The Germanic worldview in the form of a tree of life and a thermographic image of earth taken from a satellite are also shown here. In the middle panels, colour models are explored through architectural forms and vice versa. In the bottom of the column we find images of media in which colour systems are applied: the screen, the television, the CD and the Pantone colour wheel. The practical counterparts of the universal systems in the top of the column are represented in the bottom. The column as a whole deconstructs these ‘universal’ colour models and the way in which they take form in our daily lives.

On a yearly basis since 1990, the ‘Rietveld Bus Stop’ Foundation invites someone from the artworld to develop a project for the Rietveld Bus Stop. This year they invited Christiane Berndes, curator at the Van Abbemuseum. She worked together with Baltan Laboratories, and with Angela Plohman, director of Baltan, they invited artists Geert Mul and Maurer United Architects to temporarily transform the Rietveld Bus Stop.

This project was made possible thanks to the support of the Social Development department of the City of Eindhoven.

Special thanks to Perry van Duijnhoven and Diederik Koppelmans.

line

BALTAN IN DE BUSHALTE
DE STIJL versus RGB

Project van Geert Mul en architectenduo Maurer United
voor de Bushalte van Rietveld, Stadhuisplein, Eindhoven
(november 2010 – november 2011)

In 1962 ontwierp de bekende Nederlandse architect, grafisch vormgever en meubelontwerper Gerrit Rietveld voor de gemeente Eindhoven een reclamezuil met wachthuisje. Het ontwerp werd pas uitgevoerd na Rietvelds dood in 1964, maar om allerlei redenen nooit gebruikt als reclame- en publiciteitszuil. Met als gevolg dat na verloop van tijd niemand meer wist waarom het object bestond en wie het had gemaakt. Zoals zoveel objecten in de openbare ruimte leefde het voort in de anonimiteit.

Eind jaren tachtig werd de Rietveldzuil herontdekt, kreeg een nieuwe locatie en een nieuwe functie. Een bushalte is het uiteindelijk ook niet geworden, maar wel een plek voor kunstenaars, vormgevers en architecten om hun werk te tonen of een speciaal project te realiseren.

Vanaf november 2010 tot november 2011 is de beurt aan kunstenaar Geert Mul en architectenduo Maurer United. Zij lieten zich inspireren door de kaart van Eindhoven, die zich in mozaïek op de wand onder het afdak bevindt. Het is een van de eerste stadskaarten in de publieke ruimte. De vierkante mozaïektegeltjes waaruit de kaart is opgebouwd geven het beeld een pixelachtig karakter, zoals we dit kennen uit de vroege jaren van het computertijdperk. In dit ontwerp week Rietveld af van de voor De Stijl typische kleurstelling rood, geel, blauw en gebruikte vooral de kleuren rood, groen en blauw. Onbedoeld refereerde hij met deze kleurkeuze aan het mediatijdperk van televisie en computer.

Deze tegenstelling tussen op pigmenten gebaseerde kleurmenging (Red-Yellow-Blue) en kleurmenging van licht (Red-Green-Blue) markeert voor Mul en Maurer United de overgang van pre-mediatijdperk naar mediatijdperk. Reden voor hen om de ‘Bushalte van Rietveld’ te zien als een fysiek baken van het mediatijdperk. Ze vervingen de originele tl-verlichting in de zuil door LED-verlichting in rood, groen en blauw. Door kleurverandering van de LED-verlichting worden verschillende beelden in lagen op de zuil zichtbaar. Het spel met licht en beeld levert verrassende ervaringen en dubbelzinnige boodschappen op.

De beelden in het bovenste deel van de zuil verwijzen naar universele wereldbeelden en kleursystemen, waaronder dat van De Stijl en Albert Munsell, een Amerikaanse schilder die een systeem ontwikkelde om kleur in cijfers uit te drukken. Ook is hier het Germaanse wereldbeeld in de vorm van een levensboom opgenomen plus een warmtebeeld van de aarde vanuit een satelliet. In het midden van de zuil lopen ruimtelijke kleurmodellen over in architecturale vormen en andersom. Op de onderste etage zien we beelden van media waarin de kleursystemen worden toegepast: het beeldscherm, de televisie, de cd en de Pantone kleurencirkel. De universele systemen op de bovenste etage hebben in de beelden beneden hun praktische tegenhangers. De zuil als geheel deconstrueert deze ‘universele’ kleurmodellen en de manier waarop ze in ons dagelijks leven gestalte krijgen.

Sinds 1990 nodigt de Stichting ‘De Bushalte van Rietveld‘ jaarlijks iemand uit de kunstwereld uit een project voor de Bushalte van Rietveld te ontwikkelen. Dit jaar is dat Christiane Berndes, conservator Van Abbemuseum. Zij werkte samen met Baltan Laboratories en nodigde in samenwerking met Angela Plohman, directeur van Baltan, kunstenaar Geert Mul en architectenduo Maurer United uit de Bushalte van Rietveld tijdelijk te transformeren.

Dit project kwam mede tot stand door een bijdrage van de dienst Maatschappelijke Ontwikkeling van de gemeente Eindhoven.

Speciale dank aan Perry van Duijnhoven en Diederik Koppelmans.

Be Sociable, Share!

•